Kardiyomiyopati

Genel Bakış

Kardiyomiyopati, kalp kasının yapısının ya da işlevinin bozulduğu bir hastalık grubudur. Bu hastalıkta kalp kası zamanla zayıflar, sertleşir ya da anormal biçimde kalınlaşır. Bu değişiklikler kalbin kan pompalama işlevini olumsuz etkiler ve zamanla ciddi komplikasyonlara yol açabilir.

Kardiyomiyopati birkaç farklı türde karşımıza çıkar. Her türün nedenleri, seyri ve tedavisi birbirinden farklı olabilir. Bu nedenle doğru türün belirlenmesi tedavinin planlanmasında büyük önem taşır.

Kardiyomiyopati her yaşta görülebilir. Bazı kişilerde kalıtsal bir nedene bağlıyken bazılarında yüksek tansiyon, enfeksiyon ya da başka bir hastalık sonucunda gelişir. Bazı vakalarda ise belirgin bir neden saptanamayabilir. Erken tanı ve uygun tedaviyle hastalığın ilerlemesi yavaşlatılabilir ve yaşam kalitesi korunabilir.

Türleri

Kardiyomiyopatinin birkaç farklı türü vardır. Her tür kalp kasını farklı biçimde etkiler.

• Dilate kardiyomiyopati. En sık görülen türdür. Kalbin ana pompalama odacığı olan sol ventrikül genişler ve duvarları incelir. Bu durum kalbin kasılma gücünü azaltır ve kan yeterince ileriye pompalanmaz. Kalp yetmezliğinin en sık nedenlerinden biridir.
• Hipertrofik kardiyomiyopati. Kalp kası anormal biçimde kalınlaşır. Bu kalınlaşma genellikle sol ventrikülde, özellikle de iki odacık arasındaki bölmede belirgindir. Kalın kas kanın kalbi terk etmesini zorlaştırabilir. Hipertrofik kardiyomiyopati genç ve aktif bireylerde ani kalp durmasının en sık nedenlerinden biridir. Çoğunlukla kalıtsaldır.
• Restriktif kardiyomiyopati. Kalp kası sertleşir ve esnekliğini yitirir. Kalp kasılmaya devam eder ancak diyastolde yani dolum aşamasında yeterince genişleyemez. Bu durum kalp odacıklarına yeterli kan dolmasını engeller. Daha nadir görülen bir türdür.
• Aritmojenik kardiyomiyopati. Sağ ventrikülün kas dokusu zamanla yağ ya da bağ dokusuyla yer değiştirebilir. Bu durum kalbin elektrik sistemini bozar ve tehlikeli ritim sorunlarına zemin hazırlayabilir. Genç sporcularda ani kalp durması nedenleri arasında yer alır. Çoğunlukla kalıtsal bir durumdur.
• Peripartum kardiyomiyopati. Gebeliğin son döneminde ya da doğumun hemen ardından gelişen bir kalp kası hastalığıdır. Kalp genişler ve pompalama gücü düşer. Daha önce kalp sorunu olmayan kadınlarda da ortaya çıkabilir. Erken tanı ve tedaviyle kalp işlevi çoğunlukla iyileşebilir.

Belirtileri

Kardiyomiyopatinin belirtileri hastalığın türüne ve ciddiyetine göre değişir. Bazı kişilerde uzun süre hiçbir belirti görülmeyebilir. Hastalık ilerledikçe belirtiler ortaya çıkabilir.

• Nefes darlığı. Başlangıçta yalnızca merdiven çıkmak ya da yürümek gibi eforla ortaya çıkabilir. Zamanla istirahatte ya da yatarken de belirginleşebilir.
• Yorgunluk ve halsizlik. Kalp yeterince kan pompalayamadığında süregelen bir bitkinlik hissi oluşabilir. Günlük aktiviteler giderek daha yorucu hale gelebilir.
• Bacak ve ayak bileklerinde şişlik. Vücutta sıvı birikmesi bacaklarda, ayak bileklerinde ve bazen karın bölgesinde şişliğe yol açabilir.
• Çarpıntı ve düzensiz kalp atışı. Kalbin hızlı, düzensiz ya da takla atar gibi çarptığı hissedilebilir. Ritim bozuklukları kardiyomiyopatinin tüm türlerinde görülebilir.
• Göğüste ağrı veya baskı hissi. Özellikle hipertrofik kardiyomiyopatide eforla birlikte göğüste baskı ya da ağrı ortaya çıkabilir.
• Baş dönmesi ve bayılma. Beyne yeterli kan gitmediğinde ya da ciddi bir ritim bozukluğu olduğunda baş dönmesi ve bayılma görülebilir. Özellikle egzersiz sırasında ortaya çıkan bayılma mutlaka ciddiye alınmalıdır.
• Öksürük. Özellikle yatarken artan öksürük, akciğerlerdeki sıvı birikimiyle ilişkili olabilir.

Ne Zaman Doktora veya Acile Başvurulmalı

Aşağıdaki belirtilerden herhangi biri fark edildiğinde bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

• Eforla ya da dinlenirken ortaya çıkan nefes darlığı
• Açıklanamayan ve artan yorgunluk
• Bacak veya ayak bileklerinde şişlik
• Çarpıntı veya düzensiz kalp atışı hissi
• Baş dönmesi veya dengesizlik

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden 112 aranmalıdır.

• Ani ve şiddetli göğüs ağrısı
• Egzersiz sırasında ya da sonrasında bayılma veya bayılmak üzere olma hissi
• Çok hızlı ya da çok düzensiz kalp atışı
• Ani ve şiddetli nefes darlığı

Nedenleri

Kardiyomiyopatinin nedeni türüne göre farklılık gösterir. Bazı vakalarda birden fazla neden aynı anda etkili olabilir.

• Kalıtsal geçiş. Hipertrofik ve aritmojenik kardiyomiyopati çoğunlukla ailevi bir hastalıktır. Aile bireylerinden birinin etkilenmiş olması diğerleri için de tarama yapılmasını gerektirebilir.
• Yüksek tansiyon. Uzun süre kontrol altına alınamamış yüksek tansiyon kalp kasının aşırı çalışmasına neden olur. Bu durum zamanla kalp kasının kalınlaşmasına ya da zayıflamasına yol açabilir.
• Koroner damar hastalığı ve kalp krizi. Kalp kasına giden kan azaldığında ya da kesildiğinde kalp kası hasara uğrar ve dilate kardiyomiyopati gelişebilir.
• Kalp kası iltihabı. Virüsler kalp kasına zarar verebilir. Bu hasar iyileşme sürecinde zayıflık ve genişlemeye yol açabilir.
• Aşırı alkol kullanımı. Uzun süreli aşırı alkol tüketimi kalp kasını doğrudan zayıflatabilir.
• Bazı ilaçlar ve kemoterapi. Bazı kemoterapi ilaçları kalp kasına zarar verebilir ve kardiyomiyopati gelişimine zemin hazırlayabilir.
• Gebelik. Gebeliğe bağlı hormonal ve dolaşımsal değişiklikler nadir durumlarda kalp kasını olumsuz etkileyerek peripartum kardiyomiyopatiye yol açabilir.
• Bazı hastalıklar. Şeker hastalığı, tiroit bezi sorunları, demir birikimi ve bazı otoimmün hastalıklar kalp kasını etkileyerek kardiyomiyopati gelişimine katkıda bulunabilir.
• Bilinmeyen nedenler. Bazı vakalarda kapsamlı araştırmalara rağmen kesin bir neden saptanamayabilir.

Risk Faktörleri

Bazı durumlar kardiyomiyopati gelişme riskini artırabilir.

• Ailede kardiyomiyopati öyküsü. Birinci derece akrabalarda kardiyomiyopati ya da açıklanamayan ani kalp ölümü varsa risk belirgin biçimde artar.
• Kontrol altına alınamamış yüksek tansiyon. Yıllarca yüksek seyreden tansiyon kalp kası üzerindeki yükü artırır.
• Obezite. Fazla kilo kalbin iş yükünü artırır ve kardiyomiyopati riskini yükseltebilir.
• Şeker hastalığı. Diyabet hem kalp kasını hem de koroner damarları olumsuz etkileyebilir.
• Uzun süreli aşırı alkol kullanımı. Yıllar içinde yüksek miktarda alkol tüketmek kalp kasını zayıflatabilir.
• Bazı kemoterapi ilaçları. Tedavi öncesinde kardiyolog değerlendirmesi ve tedavi sonrasında düzenli kalp takibi önemlidir.

Tanısı

Kardiyomiyopati tanısı klinik değerlendirme, görüntüleme ve laboratuvar testlerinin birlikte kullanılmasıyla konur. Tanı sürecinin amacı yalnızca hastalığın varlığını doğrulamak değil, aynı zamanda türünü ve ciddiyetini belirlemektir. Doğru türün saptanması tedavi planını doğrudan etkiler.

• Tıbbi öykü ve fizik muayene. Tanı sürecinin ilk adımıdır. Doktor belirtilerin ne zaman ve nasıl başladığını, hangi durumlarda arttığını ve genel sağlık durumunu ayrıntılı biçimde sorgular. Ailede kardiyomiyopati, kalp yetmezliği ya da açıklanamayan genç yaşta ani kalp ölümü öyküsü olup olmadığı sorulur. Fizik muayenede kalp sesleri, akciğer sesleri, boyun damar dolgunluğu ve bacaklardaki şişlik değerlendirilir.
• Kalp ultrasonografisi (ekokardiyografi). Tanıda en sık kullanılan ve en değerli yöntemdir. Kalp odacıklarının boyutunu ve duvar kalınlığını gösterir. Kalbin her kasılışında ne kadar kan pompaladığını yüzde olarak ifade eden ejeksiyon fraksiyonu bu yöntemle ölçülür; normal değer yüzde ellinin üzerindedir. Dilate kardiyomiyopatide odacıklar genişler ve ejeksiyon fraksiyonu düşer. Hipertrofik kardiyomiyopatide duvar kalınlığı artmış görülür ve kanın çıkışında engel olup olmadığı değerlendirilebilir. Restriktif kardiyomiyopatide dolum anormallikleri saptanır. Kapak işlevleri ve perikard durumu da bu yöntemle incelenir.
• EKG. Kalbin elektrik aktivitesini kaydeder. Kardiyomiyopatiye bağlı ritim bozukluklarını, kalp kasındaki gerilmeyi, iletim sorunlarını ve duvar kalınlaşmasının elektriksel izlerini gösterebilir. Hipertrofik kardiyomiyopatide EKG çoğunlukla belirgin biçimde anormaldir ve tanıya güçlü ipucu sağlar. Aritmojenik kardiyomiyopatide sağ ventriküle özgü değişiklikler görülebilir.
• Holter monitör. 24 saat ya da daha uzun süre taşınan taşınabilir bir EKG cihazıdır. Günlük yaşam sırasında ortaya çıkan ama rutin EKG'de yakalanmayan ritim bozukluklarını tespit eder. Özellikle çarpıntı ya da bayılma şikayeti olan hastalarda önemlidir. Aritmojenik kardiyomiyopatide tehlikeli ventriküler ritim bozukluklarının sıklığını ve türünü belirlemek için sıklıkla kullanılır.
• Kalp MRI. Kalp kasının yapısını en ayrıntılı biçimde gösteren görüntüleme yöntemidir. Duvar kalınlığını, odacık boyutlarını ve ejeksiyon fraksiyonunu çok hassas biçimde ölçer. Bunun yanı sıra geç gadolinyum tutulumu adı verilen bir teknikle kalp kasındaki fibrozis yani sertleşme alanlarını görünür kılar. Bu bilgi hem türü belirlemede hem de hasarın boyutunu ve prognozun değerlendirilmesinde çok önemlidir. Ultrasonografide görüntü kalitesi yetersiz kaldığında ya da türler arasında ayrım yapmak gerektiğinde tercih edilir.
• Genetik test ve aile taraması. Hipertrofik ya da aritmojenik kardiyomiyopati gibi kalıtsal türlerde genetik test önerilebilir. Kanda ya da tükürükte yapılan bu test, hastalıkla ilişkili gen değişikliklerini araştırır. Testin pozitif çıkması tanıyı destekler ve aile bireylerinin taranması için yol açar. Birinci derece aile bireyleri yani anne, baba, kardeşler ve çocuklar kardiyoloji değerlendirmesinden geçirilmelidir. Bu tarama kalıtsal kardiyomiyopatide erken tanı açısından hayat kurtarıcı olabilir.
• Kan testleri. Kalp hasarına işaret eden troponin gibi belirteçler akut bir sorun olup olmadığını gösterir. Kalp yetmezliğinin ciddiyetini yansıtan BNP ve NT-proBNP değerleri hem tanıya hem de tedavinin izlenmesine katkıda bulunur. Tiroit fonksiyonu, demir düzeyi, şeker hastalığı ve böbrek sağlığına ilişkin testler altta yatan nedeni araştırmak amacıyla istenir.
• Efor testi. Koşu bandı ya da bisiklet ergometresiyle yapılan bu testte egzersiz sırasında kalbin elektrik aktivitesi, kan basıncı ve kalp hızı izlenir. Egzersizle tetiklenen ritim bozukluklarını ve koroner damar hastalığını araştırmak için kullanılabilir. Hipertrofik kardiyomiyopatide egzersiz kapasitesini ve obstrüksiyonun egzersizle nasıl değiştiğini değerlendirmek amacıyla da uygulanır.
• Elektrofizyoloji çalışması. Kasıktan ya da bilek bölgesinden kalbe ince elektrotlar yerleştirilerek kalbin elektrik sistemi haritalandırılır. Bu yöntem özellikle aritmojenik kardiyomiyopatide tehlikeli ritim bozukluklarının kaynağını ve yaygınlığını belirlemek için kullanılır. Aynı seans içinde kateter ablasyon tedavisi de uygulanabilir.

Tedavisi

Kardiyomiyopati tedavisi hastalığın türüne, ciddiyetine ve altta yatan nedene göre belirlenir. Tedavinin temel amacı belirtileri hafifletmek, kalp işlevini korumak ya da iyileştirmek, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak ve ani kalp durması başta olmak üzere ciddi komplikasyonları önlemektir. Çoğu hastada birden fazla tedavi yöntemi birlikte kullanılır.

Dilate Kardiyomiyopatide İlaç Tedavisi

Dilate kardiyomiyopatide kalp işlevini koruyan ve yeniden şekillenmesini yavaşlatan ilaçlar tedavinin temelini oluşturur. Bu ilaçlar düzenli kullanıldığında pompalama işlevi belirgin biçimde iyileşebilir.

• ACE inhibitörleri ve ARB'ler. Kan damarlarını genişleterek kalbin iş yükünü azaltır ve kalbin büyümesini yavaşlatır. Kalp yetmezliğinde kullanılan en temel ilaç gruplarından biridir. Kuru öksürük gibi yan etkiler yaşanırsa ACE inhibitörü yerine ARB tercih edilebilir.
• ARNI (anjiyotensin reseptör neprilisin inhibitörü). ACE inhibitörü ya da ARB'ye kıyasla daha güçlü bir koruma sağladığı gösterilmiş yeni nesil bir ilaçtır. Kalp yetmezliğine bağlı hastane yatışlarını ve ölüm riskini belirgin biçimde azaltabilir. Kalp yetmezliği tedavisinde ACE inhibitörü ya da ARB'nin yerini almaya başlamıştır.
• Beta blokerler. Kalp hızını ve kasılma gücünü düzenleyerek oksijen tüketimini azaltır. Başlangıçta düşük dozda başlanır ve kademeli olarak artırılır. Uzun vadede ejeksiyon fraksiyonunu artırabilir.
• Aldosteron antagonistleri. Vücuttaki sodyum ve sıvı dengesini düzenler. Kalp yetmezliğinde özellikle işlev bozukluğu belirgin olan hastalarda ek koruma sağlar.
• SGLT2 inhibitörleri. Başlangıçta şeker hastalığı için geliştirilmiş olan bu ilaçlar, kalp yetmezliği tedavisinde de güçlü bir etki gösterdiği anlaşıldıktan sonra standart tedaviye eklenmiştir. Kalp yetmezliğine bağlı hastane yatışlarını ve ölüm riskini azaltabilir. Şeker hastalığı olmayan hastalarda da kullanılabilir.
• İdrar söktürücüler (diüretikler). Vücuttaki fazla sıvıyı atarak nefes darlığını ve bacak şişliğini hafifletir. Semptomatik rahatlama sağlar ancak hastalığın seyrini değiştirmez; bu nedenle yukarıdaki ilaçlarla birlikte kullanılır.
• Kan sulandırıcılar. Dilate kardiyomiyopatide büyümüş ve zayıf çalışan kalpte pıhtı oluşma riski artar. Özellikle atriyal fibrilasyon da eşlik ediyorsa kan sulandırıcı ilaçlar genellikle gereklidir.

Hipertrofik Kardiyomiyopatide Tedavi

Hipertrofik kardiyomiyopatide tedavi seçimi kalın kasın kanın çıkışını engelleyip engellemediğine ve belirtilerin ciddiyetine göre değişir.

• Beta blokerler. Bu grupta ilk tercih edilen ilaçlardır. Kalp hızını yavaşlatır ve kalbin dolum süresini uzatır. Bu sayede hem belirtileri azaltır hem de kanın çıkışındaki engeli hafifletebilir.
• Kalsiyum kanal blokerleri. Beta blokerlerin yeterli olmadığı ya da tolere edilemediği durumlarda verapamil gibi ilaçlar kullanılabilir. Benzer şekilde kalbin dolumunu iyileştirir ve belirtileri hafifletir.
• Dizopiramid. Kalın kasın kasılma gücünü azaltarak çıkış yolundaki engeli hafifletebilen özel bir ilaçtır. Genellikle beta bloker ya da verapamil ile birlikte kullanılır.
• Mavakamten. Kalp kasının aşırı kasılmasını doğrudan hedef alan yeni nesil bir ilaçtır. Çıkış yolundaki engeli ve belirtileri belirgin biçimde azaltabilir. İlaçlarla yeterince kontrol altına alınamayan hastalarda seçenek olarak değerlendirilebilir.
• Septal miyektomi. İlaç tedavisine yanıt vermeyen ya da belirtileri çok ağır olan hastalarda uygulanan bir açık kalp ameliyatıdır. Cerrah kalp içinden iki odacık arasındaki bölmenin fazladan kalınlaşmış bölümünü küçük bir parça olarak çıkarır. Bu sayede kanın çıkışındaki engel büyük ölçüde giderilir. Deneyimli merkezlerde çok iyi sonuçlar veren ve uzun vadeli etkisi en güçlü olan girişimsel tedavidir.
• Alkol septal ablasyon. Ameliyata uygun olmayan ya da ameliyatı tercih etmeyen hastalarda uygulanan kateter temelli bir yöntemdir. Kasıktan kalbe ince bir kateter ilerletilir. Bu kateter aracılığıyla kalınlaşmış kas bölgesini besleyen küçük bir damara az miktarda saf alkol verilir. Alkol o küçük bölgedeki kalp kasını kontrollü biçimde zayıflatır ve çıkış yolundaki engeli azaltır. Septal miyektomiye kıyasla daha az invazivdir ancak her hasta için uygun olmayabilir.

Ritim Bozukluklarının Tedavisi

Kardiyomiyopatinin tüm türlerinde ritim bozuklukları gelişebilir. Tedavi ritim bozukluğunun türüne ve ciddiyetine göre belirlenir.

• Antiaritmik ilaçlar. Kalbin elektrik sistemini düzenleyerek anormal ritim bozukluklarını baskılar ya da sıklığını azaltır. Amiodaron, sotalol ve diğer ilaçlar farklı ritim bozukluklarında kullanılabilir. Hangi ilacın uygun olduğuna kardiyolog karar verir çünkü bazı antiaritmikler belirli kardiyomiyopati türlerinde dikkatli kullanılmalıdır.
• Kateter ablasyon. Kasıktan ya da bilek bölgesinden kalbe ince bir kateter yerleştirilir ve kalbin elektrik sistemi haritalandırılır. Ritim bozukluğunu oluşturan anormal elektrik odağı tespit edildikten sonra kateter ucundan verilen radyofrekans enerjisiyle o bölge seçici olarak devre dışı bırakılır. İşlem lokal anestezi ve sedasyon altında yapılır. Kateter ablasyon ilaç tedavisine yanıt vermeyen ya da sık tekrarlayan ritim bozukluklarında etkili bir seçenektir. Ancak kardiyomiyopatide kalp kasındaki yaygın değişiklikler nedeniyle bazı vakalarda tekrar gerekebilir.
• Kardiyoverter defibrilatör (ICD). Göğüs altına yerleştirilen ve kalp hızını sürekli izleyen küçük bir cihazdır. Hayatı tehdit eden ventriküler fibrilasyon ya da ventriküler taşikardi gibi tehlikeli bir ritim bozukluğu algılandığında otomatik olarak elektrik şoku vererek kalbi normal ritmine döndürür. Yüksek riskli kardiyomiyopati hastalarında ani kalp durmasını önlemede çok etkili bir yöntemdir. ICD, kalıcı olarak yerleştirilir ve pil ömrü dolduğunda değiştirilir.
• Kardiyak resenkronizasyon tedavisi (CRT). İleri evre dilate kardiyomiyopatide kalbin sağ ve sol ventrikülü bazen uyumsuz biçimde kasılır. Bu uyumsuzluk kalbin pompalama verimliliğini düşürür. CRT cihazı birden fazla elektrot aracılığıyla her iki ventrikülü eş zamanlı uyararak koordinasyonu yeniden sağlar. Bu tedavi hem ejeksiyon fraksiyonunu artırabilir hem de belirtileri belirgin biçimde iyileştirebilir. ICD özelliği de taşıyan kombinasyon cihazlar sıklıkla tercih edilir.

İleri Evre Tedaviler

• Mekanik dolaşım destek cihazları. Tüm ilaç tedavilerine rağmen kalp işlevi çok ağır düzeyde bozulan hastalarda geçici ya da kalıcı mekanik destek cihazları kullanılabilir. Sol ventrikül destek cihazı (LVAD) kalbin içine ya da yanına yerleştirilen ve sol ventrikül adına kan pompalamasını üstlenen bir cihazdır. Kalp nakline köprü olarak kullanılabileceği gibi nakle uygun olmayan hastalarda kalıcı tedavi olarak da tercih edilebilir.
• Kalp nakli. Tüm ilaç ve cihaz tedavilerine rağmen son evre kalp yetmezliğine dönüşen ağır kardiyomiyopati vakalarında kalp nakli değerlendirilebilir. Uygun donör kalbi bekleme süresi hastadan hastaya değişir. Nakil sonrasında bağışıklık sistemini baskılayan ilaçların ömür boyu kullanılması gerekir.

Komplikasyonları

Kardiyomiyopati tedavi edilmezse ya da yeterince kontrol altına alınamazsa ciddi komplikasyonlara yol açabilir.

• Kalp yetmezliği. Özellikle dilate kardiyomiyopatide en sık görülen komplikasyondur. Kalp zamanla vücudun kan ihtiyacını karşılayamaz hale gelebilir.
• Ciddi ritim bozuklukları. Kardiyomiyopatinin tüm türleri tehlikeli ritim sorunlarına zemin hazırlayabilir. Bu durum çarpıntı, bayılma ve bazı vakalarda ani kalp durmasına yol açabilir.
• Ani kalp durması. Özellikle hipertrofik ve aritmojenik kardiyomiyopatide, tedavi edilmemiş ağır vakalarda ani kalp durması riski artabilir. Bu risk özellikle genç ve aktif bireylerde önem taşır.
• Kalp kapağı sorunları. Kalp büyüdükçe kapaklar tam kapanmayabilir ve kan geri kaçabilir. Bu durum kalbin iş yükünü daha da artırır.
• Kan pıhtısı ve felç. Büyümüş ya da zayıf çalışan bir kalpte pıhtı oluşma riski artar. Pıhtılar beyne giderse felce yol açabilir.

Yaşam Tarzı

Kardiyomiyopati uzun soluklu bir hastalıktır. Yaşam tarzı değişiklikleri ilaç tedavisini destekler, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilir ve komplikasyon riskini azaltabilir.

Fiziksel Aktivite

Kardiyomiyopatide egzersiz konusu dikkatli değerlendirilmelidir. Hastalığın türüne ve ciddiyetine göre yaklaşım farklılaşır.

Dilate kardiyomiyopatide hafif ve orta şiddette düzenli aktivite çoğunlukla teşvik edilir. Ancak yoğun ya da yarışmacı spordan kaçınılması önerilebilir. Hipertrofik ve aritmojenik kardiyomiyopatide ise yüksek yoğunluklu egzersiz ve yarışmacı spor ani kalp durması riskini artırabileceğinden genellikle önerilmez. Hangi tür aktivitelerin sizin için güvenli olduğuna kardiyologunuz karar vermelidir. Bu konuda doktorunuzun onayı olmadan hareket etmeyin.

Tuz ve Sıvı Alımı

Özellikle kalp yetmezliği belirtileri olan kişilerde tuz tüketimini azaltmak sıvı birikimini önlemeye yardımcı olur. Hazır gıdalar, konserveler ve işlenmiş ürünler genellikle yüksek miktarda tuz içerir. Günlük tuz hedefini doktorunuzla belirleyin. Bazı hastalarda sıvı alımının da sınırlandırılması gerekebilir.

Günlük Kilo Takibi

Her sabah aynı saatte tartılmak ve kiloyu kayıt altına almak sıvı birikimini erkenden fark etmenin pratik bir yoludur. Kısa sürede birkaç kilo artışı sıvı birikimine işaret edebilir. Bu durumda doktorunuzu aramanız gerekebilir. Hangi eşikte başvurmanız gerektiğini doktorunuza sorun.

İlaç Kullanımı

Kardiyomiyopatide ilaç tedavisi genellikle uzun solukludur. İlaçları düzenli kullanmak ve kendiniz kesmemek çok önemlidir. Doz atlamak ya da tedaviyi bırakmak durumun hızla kötüleşmesine yol açabilir. Yan etki yaşarsanız doktorunuza bildirin. Başka bir sağlık sorunu için ilaç başlanacaksa kalp ilaçlarınızı mutlaka belirtin.

Sigara ve Alkol

Sigara kalp ve damar sağlığını olumsuz etkiler. Kardiyomiyopati olan kişiler için sigarayı bırakmak en önemli adımlardan biridir. Alkol ise bazı kardiyomiyopati türlerinin doğrudan nedeni olabilir. Alkolün tamamen bırakılması ya da ciddi biçimde azaltılması kalp işlevinin iyileşmesine katkıda bulunabilir. Bu konuyu doktorunuzla konuşun.

Aile Bireylerinin Bilgilendirilmesi

Hipertrofik ya da aritmojenik kardiyomiyopati gibi kalıtsal türlerde birinci derece aile bireylerinin de taranması önerilir. Çocuklar dahil aile üyelerinin kardiyoloji değerlendirmesinden geçmesi erken tanı açısından hayat kurtarıcı olabilir. Bu konuyu doktorunuzla görüşün.

Düzenli Takip

Kardiyomiyopati düzenli izlem gerektiren bir hastalıktır. Kalp ultrasonografisi, EKG ve kan testleriyle kalp işlevi periyodik olarak değerlendirilir. Randevuları aksatmayın. Aşağıdaki belirtilerden herhangi biri gelişirse doktorunuzu arayın ya da acile gidin.

• Nefes darlığı yeniden başlarsa ya da kötüleşirse
• Bacak veya ayak bileklerinde şişlik artarsa
• Göğüste ağrı veya baskı hissedilirse
• Çok hızlı, yavaş ya da düzensiz kalp atışı olursa
• Baş dönmesi ya da bayılma gelişirse
• Kısa sürede birkaç kilo artışı olursa

Randevuya Hazırlanma

Kardiyomiyopati tanısıyla doktora gitmeden önce hazırlıklı olmak hem doğru tanıya hem de size en uygun tedaviye ulaşmayı kolaylaştırır.

Yapabilecekleriniz

• Belirtilerin ne zaman başladığını ve nasıl ilerlediğini not edin.
• Ailede kardiyomiyopati, kalp yetmezliği ya da açıklanamayan ani kalp ölümü öyküsü varsa mutlaka paylaşın.
• Kullandığınız tüm ilaçları, takviyeleri ve bitkisel ürünleri listeleyin.
• Alkol ve sigara alışkanlıklarınızı dürüstçe aktarın.
• Evde tansiyon ya da kilo ölçüyorsanız kayıtlarınızı getirin.
• Sorularınızı önceden yazın.

Doktorunuza Sorabileceğiniz Sorular

• Kardiyomiyopatinin türü nedir ve bu benim için ne anlama geliyor?
• Hastalık kalıtsal mı ve aile bireylerimin taranması gerekiyor mu?
• Hangi ilaçları ne kadar süre kullanacağım?
• Egzersiz yapabilir miyim ve hangi aktiviteler benim için güvenli?
• Ani kalp durması riskini azaltmak için ne yapmalıyım?
• Kalp ritmi cihazı takılması gerekiyor mu?
• Hangi belirtiler acil başvuru gerektiriyor?
• Ne sıklıkla kontrol olmam gerekiyor?

Doktorunuzun Size Sorabileceği Sorular

• Belirtiler ne zaman başladı ve nasıl ilerledi?
• Ailede kardiyomiyopati ya da genç yaşta ani kalp ölümü var mı?
• Yüksek tansiyon, şeker hastalığı ya da tiroit sorununuz var mı?
• Alkol kullanıyor musunuz, ne kadar ve ne kadar süredir?
• Daha önce kemoterapi aldınız mı?
• Egzersiz sırasında göğüs ağrısı, nefes darlığı ya da bayılma yaşadınız mı?
• Hangi ilaçları kullanıyorsunuz?